Οδηγός επιβίωσης για (Πολύ) Μεγάλες Πτήσεις

Στον κόσμο των αεροπορικών ταξιδιών, είθισται οι πτήσεις διάρκειας από 6 έως 12 ώρες να χαρακτηρίζονται ως Μεγάλες Πτήσεις, ενώ αυτές με διάρκεια άνω των 12 ωρών Πολύ Μεγάλες Πτήσεις. Οι αντίστοιχοι όροι στην αγγλίκή γλώσσα είναι Long Haul και Ultra Long Haul flights.

Η διαφορά από τις πτήσεις μικρής και μέσης διάρκειας δεν είναι απλώς οι ώρες: η πολύωρη παραμονή σε κάθισμα περιορισμένου χώρου και ανάκλισης, ο ανακυκλούμενος ξηρός αέρας κλπ. βαραίνουν πολύ περισσότερο απ’ότι θα περίμενε κανείς. Γι αυτό η όλη προσέγγιση (πρέπει να) είναι εντελώς διαφορετική απ’ότι για μία πτήση 2-3 ωρών, ώστε μετά την προσγείωση ο ταξιδιώτης να είναι στην καλύτερη δυνατή κατάσταση. Ας δούμε λοιπόν πως μπορεί κανείς να “επιβιώσει” μιας τέτοιας μεγάλης ή πολύ μεγάλης πτήσης…

Ντύσιμο

Το πλέον σημαντικό σε μία long haul πτήση είναι το ντύσιμο. Οι συνθήκες εντός της καμπίνας του αεροσκάφους δεν είναι οι ιδανικές για πολύωρη παραμονή: η ατμόσφαιρα είναι αρκετά ξηρή, δεν υπάρχει η έννοια του εξαερισμού, και σε μεγάλες πτήσεις οι επιβάτες συνήθως υπερβαίνουν τους 250, οπότε ο κλιματισμός δουλεύει στο φουλ. Είναι οι τέλειες συνθήκες για να κρυολογήσει κανείς.

Το καλύτερο σε μεγάλες πτήσεις είναι το άνετο και ζεστό ντύσιμο, όχι βαρύ (π.χ. μάλλινα) αλλά τέτοιο που να κρατάει το σώμα σε σταθερή και ικανοποιητική θερμοκρασία και να βοηθάει την κυκλοφορία του αίματος. Ένα άνετο υφασμάτινο παντελόνι, με κάποιο t-shirt και πουκάμισο ή ελαφριά ζακέτα από πάνω είναι ό,τι πρέπει, είναι το ντύσιμο εκείνο που προσαρμόζεται απόλυτα στις εκάστοτε συνθήκες.

Τα πόδια είναι ίσως το ευπαθέστερο τμήμα του σώματος στη διάρκεια μιας πτήσης, ιδιαίτερα αν αυτή είναι μεγάλη. Κρυώνουν εύκολα και πρήζονται (λόγω του υψομέτρου και της συμπίεσης στην καμπίνα) και αυτό είναι επικίνδυνο. Για το λόγο αυτό, οι κάλτσες είναι άκρως απαραίτητες, καλό είναι δε να είναι αρκετά ψηλές (σχεδόν μέχρι το γόνατο) για να βοηθούν την κυκλοφορία του αίματος στα πόδια. Μεγάλη προσοχή να μην έχουν λάστιχο στην επάνω μεριά, μπορεί να περιορίσει σημαντικά την κυκλοφορία αίματος και να προκαλέσει ζημιά. Τα παπούτσια πρέπει να είναι αρκετά άνετα, ώστε να μην στενεύουν πολύ τα πόδια που θα πρηστούν έτσι κι αλλιώς. Συνιστάται να μην φοράτε τα παπούτσια στη διάρκεια της πτήσης, εκτός από όταν επισκέπτεστε την τουαλέτα (για ευνόητους λόγους).

Τροφές και υγρά

Το φαγητό δεν είναι το δυνατό σημείο των αεροπορικών εταιρειών, ακόμη και στις μεγάλες πτήσεις. Οι ποσότητες είναι μικρές και το φαγητό το ίδιο είναι συνήθως άνοστο (αυτό λόγω του ότι οι γευστικοί υποδοχείς λειτουργούν εντελώς διαφορετικά σε μεγάλο υψόμετρο και σε ξηρή ατμόσφαιρα). Είναι απαραίτητο να έχει κανείς μαζί του κάτι που θα περιορίσει την πείνα όταν πρέπει. Καλό είναι να αποφεύγονται αυτά που μπορούν να αλλοιωθούν εύκολα (π.χ. γιαούρτια, σάντουιτς με περίεργες σάλτσες κλπ) όπως επίσης και τα πολύ αλμυρά, πολύ γλυκά και πολύ καυτερά (π.χ. σνακς, πατατάκια κλπ). Το καλύτερο με διαφορά είναι οι μπάρες ενέργειας (energy bars) ή μπάρες δημητριακών ή μπάρες πρωτεϊνης, όπως είναι άλλες ονομασίες. Εναλλακτικά, κάποιο στεγνό σάντουιτς είναι μια καλή επιλογή για να κορέσει την πείνα.

Σε ότι αφορά την ανάγκη σε υγρά, ο βασιλιάς είναι το νερό. Μπόλικο νερό. Είναι το πλέον απαραίτητο σε μια πολύωρη πτήση, βοηθάει απίστευτα. Στον αντίποδα, τα αλκοολούχα ποτά καλό είναι να αποφεύγονται (ει δυνατόν εντελώς) διότι ο ανθρώπινος οργανισμός δεν αντιδρά και πολύ καλά με το αλκοόλ σε μεγάλο υψόμετρο (τουλάχιστον ο πονοκέφαλος είναι δεδομένος). Είναι εντάξει ένα μικρό μπουκαλάκι κρασί ή μια μπύρα, αλλά μέχρι εκεί.

Ανάπαυση και κίνηση

Αν δεν ταξιδεύετε σε διακεκριμένη θέση, π.χ. business class με κάθισμα που γίνεται πλήρως οριζόντιο κρεββάτι, τότε το σώμα σας θα καταπονηθεί αρκετά σε μία μεγάλη πτήση. Η ανάκλιση των καθισμάτων της οικονομικής θέσης δεν είναι μεγάλη, η απόσταση από το μπροστινό κάθισμα είναι επίσης μικρή, το πλάτος της θέσης είναι μάλλον μικρό, και όλα αυτά μαζί κουράζουν και μάλιστα πολύ.

longhaulsleepΤο άνετο και ζεστό ντύσιμο είναι το βασικό, όπως αναφέρθηκε παραπάνω. Από εκεί και πέρα, ένα μαξιλάρι που αγκαλιάζει το λαιμό είναι πολύ χρήσιμο. Επίσης χρειάζονται μία μάσκα και ωτασπίδες που συνήθως παρέχονται σε ένα μικρό κιτ ταξιδιού από τις εταιρείες σε όλες τις μεγάλες πτήσεις ώστε να μειωθεί στο ελάχιστο το φως και ο θόρυβος και να κοιμηθεί πιο άνετα ο ταξιδιώτης. Αν διαθέτετε ή σκοπεύετε να αγοράσετε ακουστικά με ακύρωση θορύβου, αυτά μπορούν να αντικαταστήσουν τις ωτασπίδες. Η κουβέρτα που δίνουν οι εταιρείες είναι επίσης υπέρ αρκετή για τον ύπνο.

Εκτός από την ανάπαυση, χρειάζεται απαραιτήτως και κάποια κίνηση. Ανά 2-3 ώρες σηκωθείτε και περπατήστε λίγο στους διαδρόμους, τεντώστε πόδια και πέλματα, κινείστε κυκλικά ώμους, μέση και αυχένα, ώστε να τονωθεί λιγάκι η κυκλοφορία του αίματος και να ζεσταθούν κάποιοι μύες. Ειδικά για τα πόδια, κινείστε τα δάκτυλα μερικές φορές ανά κάποια διαστήματα ενώ κάθεστε, ώστε να τονωθεί η κυκλοφορία του αίματος και να εξαλειφθεί η όποια πιθανότητα θρόμβωσης.

Υγιεινή

Οι εταιρείες φροντίζουν να καθαρίσουν καλά τα αεροσκάφη πριν την πτήση, αλλά πάντοτε καραδοκοκούν διάφοροι κίνδυνοι, ειδικά σε μεγάλα ταξίδια με πολλούς επιβάτες όπου κάποιοι μπορεί να μην έχουν την καθαριότητα στις προτεραιότητές τους (ανεξάρτητα από καταγωγή). Ένα πακετάκι υγρά μαντηλάκια αντιβακτηριδιακά είναι υπέρ αρκετό για μια στοιχειώδη απολύμανση του τραπεζιού και των μπράτσων του καθίσματος, ενώ ένα μικρό μπουκαλάκι με απολυμαντικό χεριών είναι απαραίτητο μετά τη χρήση της τουαλέτας (φροντίστε να το έχετε σε διάφανο σακουλάκι μαζί με άλλα απαραίτητα ώστε να το πάρετε μαζί σας στην καμπίνα).

Διασκέδαση

Για την περίπτωση που οι διαθέσιμες επιλογές στην ατομική σας οθόνη δεν θα σας καλύψουν, καλό είναι να έχετε μαζί σας τη δική σας διασκέδαση προσαρμοσμένη στα γούστα σας. Εφημερίδες και περιοδικά, ένα βιβλίο ή ένα e-book reader (π.χ. Kindle) είναι πάντοτε καλή επιλογή, όπως επίσης ένα tablet (πλέον είναι πολύ φθηνά, σχεδόν όλοι έχουν) το οποίο μπορεί να χρησιμεύσει για θέαση ταινιών ή τηλεοπτικών σειρών, για παιχνίδια, ακόμη και για πλοήγηση στο internet εάν το αεροσκάφος προσφέρει τέτοια δυνατότητα.

longhaulentertΈνα καλό ζευγάρι ακουστικά είναι must, καθώς και μία πηγή μουσικής π.χ. το κινητό τηλέφωνο. Συνιστώνται ανεπιφύλακτα τα ακουστικά με ακύρωση θορύβου, όπως π.χ. τα Bose QC25 (ακριβά αλλά κορυφαία). Επίσης, εάν το αεροσκάφος δεν διαθέτει πρίζες στα καθίσματα, καλό είναι να έχετε μαζί μία εξωτερική μπαταρία για φόρτιση συσκευών. Οι επιλογές στην αγορά είναι ατελείωτες, και το σίγουρο είναι ότι ένα τέτοιο gadget θα φανεί πολύ χρήσιμο όταν το tablet θα έχει σχεδόν στραγγίξει.

Ασφάλεια

Σε μια μεγάλη πτήση θα κοιμηθείτε σχεδόν σίγουρα κάποιες ώρες. Ποτέ δεν ξέρετε τι μακρυχέρηδες μπορεί να κυκλοφορούν εκεί μέσα, οπότε φροντίστε να προστατέψετε τα πολύτιμα αντικείμενα. Μην τα έχετε σε τσάντα στα πόδια σας ή στο χώρο αποσκευών, εκτός εάν η τσάντα κλείνει με κάποιο συνδυασμό. Χρήματα, κάρτες και διαβατήριο καλό είναι να τα έχετε σε τσαντάκι μέσης το οποίο θα φοράτε. Αποφύγετε πορτοφόλι στην κωλότσεπη, μπορεί εύκολα να πέσει και ο εν λόγω χρυσοδάκτυλος να το ξαφρίσει.

Μπορεί να φαίνονται υπερβολικά όλα αυτά, αλλά σε μια μεγάλη πτήση οι συνθήκες είναι γενικά περίεργες. Κανείς δεν έπαθε τίποτε προσέχοντας λίγο περισσότερο, κάλλιο γαϊδουρόδενε κλπ.

Άνεση

Ως γνωστόν, δεν είναι όλες οι θέσεις ενός αεροσκάφους ίδιες. Κάποιες είναι πιο κοντά σε τουαλέτες και κουζινάκια και έχουν φασαρία, άλλες είναι στη μέση και προσφέρουν απαράμιλλο αίσθημα σαρδελοποίησης, άλλες δεν έχουν ανάκλιση κλπ. Η επιλογή της καλύτερης δυνατής θέσης είναι απαραίτητη για να κάνει ένα μεγάλο ταξίδι όσο γίνεται πιο ξεκούραστο.

Κατ’αρχάς, εάν έχετε τη δυνατότητα αναβάθμισης σε premium economy ή ακόμη καλύτερα σε business class, με ένα μικρό λογικό ποσό ή με μίλια/πόντους, σκεφτείτε το σοβαρά. Είναι η μέρα με τη νύχτα με την οικονομική θέση. Δεν χάνετε τίποτε να ρωτήσετε στο check in εάν διατίθενται upgrades και σε ποιά τιμή. Το πολύ πολύ να ακούσετε ένα εξωφρενικά μεγάλο ποσό, να ευχαριστήσετε, και να πάτε στη γαλέρα θέση σας οπλισμένοι με κουράγιο.

longhaulseatsΠριν το check in, το οποίο καλό είναι να κάνετε από το σπίτι σας, δείτε στο SeatGuru τι θέσεις διατίθενται στο αεροσκάφος και ποιές είναι οι καλύτερες και ποιές οι χειρότερες. Έτσι θα επιλέξετε αυτή που σας ταιριάζει περισσότερο και θα αποφύγετε μεγαλύτερη ταλαιπωρία από την αναμενόμενη.

Οι θέσεις σε παράθυρο ενδείκνυνται για πιο βολικό ύπνο, και είναι καλύτερες σε αεροσκάφη με 2 θέσεις στις πλευρικές σειρές. Για μεγαλύτερη άνεση των ποδιών προτιμήστε σειρά εξόδου ή σειρά που έχει μπροστά bulkhead (τον διαχωριστικό “τοίχο”) αν και αυτές οι θέσεις συνήθως κρατούνται από τις εταιρείες για οικογένειες με μικρά παιδιά. Επίσης, πρέπει να γνωρίζετε ότι οι θέσεις σε σειρές εξόδων κινδύνου είναι αισθητά πιο κρύες, οπότε προετοιμαστείτε ανάλογα (πιο ζεστό παντελόνι, πιο χοντρές κάλτσες κλπ).

Τζετ λαγκ

jetlagΗ αλλαγή πολλών χρονικών ζωνών στη διάρκεια μιας πτήσης προκαλεί το περίφημο τζετ λαγκ (jet lag), την κατάσταση στην οποία ο οργανισμός δεν μπορεί να ακολουθήσει τους ρυθμούς ύπνου και εγρήγορσης της νέας χρονικής ζώνης. Να φεύγεις μεσημέρι από την Ευρώπη, και μετά από 12 ώρες πτήση να βρίσκεσαι απομεσήμερο στη δυτική ακτή των ΗΠΑ, είναι κάτι που το σώμα δεν το περιμένει. Το σώμα ζητάει ύπνο, ο εγκέφαλος όμως βλέπει φως ημέρας και δεν δίνει την εντολή.

Όλα ρυθμίζονται από την μελατονίνη, στον λεγόμενο “κιρκαδικό κύκλο”. Η μελατονίνη είναι φυσική ορμόνη που παράγεται στον εγκέφαλο όταν έρθει η ώρα για ύπνο. Αυτή δίνει την εντολή για να νυστάξει κανείς. Η παραγωγή της μελατονίνης σχετίζεται με την παρουσία φυσικού φωτός. Όταν είναι μέρα έξω, ο εγκέφαλος δια του οπτικού νεύρου καταστέλλει την παραγωγή μελατονίνης. Όταν σκοτεινιάσει, είναι το σύνθημα για να παραχθεί η ορμόνη και να αρχίσουν τα χασμουρητά.

Η καλύτερη αντιμετώπιση του τζετ λαγκ γίνεται με χαπάκια μελατονίνης. Είναι απολύτως φυσικά και ακίνδυνα και τα έχουν όλα τα φαρμακεία (ειδικά στα αεροδρόμια). Η δοσολογία αναγράφεται συνήθως στη συσκευασία, και πρέπει να λαμβάνεται περίπου 1 ώρα πριν την επιθυμητή ώρα ύπνου του προορισμού. Παράδειγμα: Πετάμε από Αθήνα προς Νέα Υόρκη στις 11 το πρωί, με 7 ώρες διαφορά μεταξύ τους και 11 ώρες πτήση. Θα φτάσουμε 10 το βράδυ ώρα Αθήνας αλλά θα είναι 3 το μεσημέρι ώρα Νέας Υόρκης. Θα πρέπει να κάνουμε υπομονή μέχρι να νυχτώσει στη Νέα Υόρκη, οπότε αν έχουμε σκοπό να κοιμηθούμε στις 11 το βράδυ τοπική ώρα, θα πάρουμε 1 ώρα πριν το χαπάκι της μελατονίνης.

Επίλογος

Η σωστή προετοιμασία είναι το παν για ένα μεγάλο αεροπορικό ταξίδι. Ακολουθώντας τις παραπάνω συμβουλές, αυτό που θα μείνει είναι οι εντυπώσεις από τον προορισμό και όχι η κούραση και η ταλαιπωρία. Καλές μεγάλες και πολύ μεγάλες πτήσεις 🙂

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s